Apteka pod Orłem historia i pamięć

Książke Pankiewicza o dziejach apteki Pod Orłem w Podgórzu w czasie istnienia tam getta żydowskiego rozbudziła apetyt na więcej. Coś jeszcze miałam, coś jeszcze miałam, ale co? - chodziło mi po głowie. Przegląd półek przyniósł odpowiedź na dręczące mnie pytanie :) Przecież kupiłam kiedyś w antykwariacie publikację Muzeum Historycznego zawierającą szkice towarzyszące wystawie stałej w Muzeum.
Stała ona sobie koło łóżka:

na jednej z półek "ostatniego" regału:

Z pewną taką nieśmiałością po nią sięgnęłam, bowiem żywiłam podejrzenia, że będzie nudna, nieprzystępnie napisana i tak dalej. A tymczasem... ho ho ho, jak mnie usatysfakcjonowała! Wszystko było interesujące, nawet wstępniak pióra dyrektora Muzeum, który odniósł się do swoich wspomnień z dzieciństwa, związanych z Podgórzem, kiedy to tata-majsterkowicz postanawiał wykonać kolejny mebel do domu i ładował synka na wózek z dyszlem pożyczony od znajomego stolarza, by pomaszerować do jedynego sklepu z płytami meblowymi, mieszczącego się przy ul. Węgierskiej. Dla kilkuletniego berbecia atrakcja nie lada! Ech, ten PRL. Kocham takie lokalne wspomnienia do tego stopnia, że znalazłszy raz w necie, bodaj za pośrednictwem FB, niewydaną na papierze książkę pewnego krakowianina traktującą o jego małej ojczyźnie - dzielnicy Piasek - w latach 60-tych, wydrukowałam ją sobie razem ze zdjęciami, jakieś drobne 500 kartek :)

No ale wróćmy do naszych baranów. Publikacja składa się z 7 szkiców dotyczących HISTORII i PAMIĘCI związanych z tym miejscem czy ogólnie Żydami w Krakowie.
Oto spis treści:

Pierwszy szkic jest ściśle historyczny, uzupełnia bądź koryguje wątki z książki Pankiewicza, a zwłaszcza podejmuje kwestię nieświadomości. Czy Żydzi naprawdę nie wiedzieli, co ich czeka? Czy rzeczywiście nie wierzyli, gdy uciekinier z transportu do Bełżca dotarł do getta i opowiadał, co tam się dzieje?

Autor szkicu "Pirogalach" jest świadkiem w tym sensie, że mógł się urodzić tylko dzięki temu, że jego babcia Żydówka oddała swoją dwuletnią córeczkę w ręce Polki, ratując ją w ten sposób od zagłady. Yareach w pewnym momencie zaczął się interesować przeszłością, HISTORIĄ swojej rodziny i spróbował odzyskać PAMIĘĆ, najpierw poprzez rozmowy z bliskimi, studiowanie książek historycznych i pamiętników, a wreszcie poprzez pierwsze kontakty ze Związkiem Krakowian w Izraelu i w końcu wizytę w Polsce i odnalezienie potomków tej polskiej rodziny, która przechowała jego mamę. Teraz pisze powieść zatytułowaną "Pirogalach", gdzie spróbuje odmalować skomplikowane relacje między Polakami a Żydami.

Bardzo interesujący jest szkic Katarzyny Zimmerer, autorki książki Zamordowany świat. Losy Żydów w Krakowie 1939-1945. Ona to również przetłumaczyła na polski Dziewczynkę w czerwonym płaszczyku. Opowiada o swoim dochodzeniu do żydowskości (nie od początku znała swoje pochodzenie, za to - jak pisze - w szkole była narażona na złośliwe uwagi z powodu ojca-Niemca). Przypominam, że jej matka jest autorką biografii rodzinnej, którą może znacie - W ogrodzie pamięci. Katarzyna Zimmerer pisze o tym, jak zaczęła pracować nad książką o Ryszardzie Horowitzu i jego siostrze Niusi, ale pracę tę ciągle przerywały nowe wydarzenia: pisanie Zamordowanego świata, praca nad wystawą o życiu Żydów w Krakowie międzywojennym w Międzynarodowym Centrum Kultury, a potem nad koncepcją wystawy w Fabryce Schindlera. Teraz pisze książkę o swym ojcu (korespondencie prasy zachodnioniemieckiej i wielkim kolekcjonerze polskiej rzeźby ludowej) i biografia Horowitzów znów zeszła na dalszy plan...

Kolejne dwa szkice dotyczą skomplikowanych krakowskich losów muzealnych i "pomnikowych" - okazuje się, że tak proste wydawałoby się sprawy jak organizacja ekspozycji muzealnej czy upamiętnienia jakiegoś miejsca tablicą zawsze były naznaczone polityką, a kwestia żydowska praktycznie nie istniała, pomijano ją w oficjalnej wersji historii II wojny światowej. Nawet tablica pamiątkowa na ścianie "Cyganerii" przy ul. Szpitalnej - w miejscu gdzie ŻOB dokonał zamachu na Niemców - została sfałszowana (napisano na niej, że zamachu dokonała Gwardia Ludowa w odwecie za powieszenie 50 PPR-owców w Warszawie, jakaś kompletna bzdura). Na terenie obozu w Płaszowie w 1964 roku wreszcie odsłonięto pomnik (autorstwa Witolda Cęckiewicza). Wyryto na nim napis: "W hołdzie męczennikom pomordowanym przez hitlerowskich ludobójców w latach 1943-1945". Jak pisze Jan Gryta, autor szkicu, o tym, kim byli ci męczennicy, decydowali każdorazowo mówcy czy autorzy opisujący pomnik.

Następny szkic doskonale ilustruje te manipulacje - Anna Pióro opisała dzieje apteki Pod Orłem jako placówki farmaceutycznej i od lat 80-tych oddziału meuzalnego. Powojenna historia tego miejsca była dla mnie szczególnie ciekawa, aczkolwiek teraz, gdy już wiem, że ta sama autorka napisała biografię Pankiewicza - chciałabym więcej. Mało tego, byłam dziś w sklepiku muzealnym Krzysztoforów i... jednak wąż w kieszeni zwyciężył :( Kosztuje 30 zł i zamarzyło mi się, że może kiedyś znajdę taniej w antykwariacie... W dodatku są tam dwie inne pozycje do kupienia, w rezultacie wyszłabym uboższa o stówkę. Ale jeszcze będę szukać w bibliotekach. Albo w ostateczności spróbuję się dowiedzieć, czy Muzeum Historyczne ma jakąś czytelnię dla osób z zewnątrz :) W przyszłym tygodniu pracuję codziennie popołudniami, to mogłabym takową rankiem nawiedzić.

I wreszcie ostatnia część tego zbioru - to ciekawe spojrzenie prof. Jonathana Webbera z Uniwersytetu oksfordzkiego, antropologa społecznego, na odbiór żydowskiego Krakowa przez Żydów odwiedzających Polskę. To również obraz współczesnego żydowskiego świata w Krakowie i jego małej społeczności. Wszystko bardzo interesujące i cieszę się, że kiedyś tę książkę kupiłam i była pod ręką właśnie wtedy, gdy zechciałam do niej zajrzeć. Po to wszak kupujemy książki, prawda?

Początek pierwszego szkicu:

Fragment tekstu Anny Pióro:

Wyd. Muzeum Historyczne m. Krakowa Kraków 2013, 261 stron
Z własnej półki (kupione w antykwariacie 20 listopada 2013 roku za 19 zł)
Przeczytałam 13 października 2014 roku

Tadeusz Pankiewicz - Apteka w getcie krakowskim

Czytając ostatnio o Żydach przypomniałam sobie, że ciągle czeka swojej kolejki Apteka w getcie krakowskim - wspomnienia właściciela apteki Pod Orłem przy placu Zgody w Podgórzu (dziś pl. Bohaterów Getta), która to apteka w momencie przeniesienia krakowskich Żydów do Podgórza i utworzeniu tam getta w 1941 roku stała się jedynym polskim punktem na mapie tej części miasta. Był to fakt bez precedensu, polska apteka w getcie, z polskim właścicielem i polskimi pracownicami. Niemcy oczywiście zaproponowali Pankiewiczowi wyprowadzkę i przejęcie w zamian jednej z aptek pożydowskich w Krakowie, ale Pankiewicz zdawał sobie sprawę, że w chwili przegrania wojny przez Niemcy i powrotu prawowitych właścicieli musiałby im tę aptekę oddać, zdecydował się więc na pozostanie w getcie, argumentując, że apteka będzie tu potrzebna, by nie wybuchła epidemia (argument dla Niemców zawsze poważny). Ponieważ była to jedyna placówka tego rodzaju w okolicy, prowadziła ona 24-godzinny dyżur. Rodzina Pankiewicza wyprowadziła się z mieszkania nad apteką do Krakowa, a on praktycznie zamieszkał w pokoiku obok apteki, by pełnić nieustanny dyżur. On i jego trzy pracownice: panie Irena Droździkowska, Helena Krywaniuk i Aurelia Danek-Czort od powstania getta 20 marca 1941 roku do jego ostatecznej likwidacji w grudniu 1943 roku byli punktem oparcia dla tysięcy Żydów stłoczonych na terenie kilkunastu ulic (teren getta zmniejszał się wraz z kolejnymi wysiedleniami) - nieśli pomoc medyczną, słowa pociechy, przemycali wiadomości ze świata, korespondencję i produkty żywnościowe z zewnątrz, brali na przechowanie cenne przedmioty bądź wynosili je do sprzedaży poza gettem, a przede wszystkim BYLI - oni, Polacy, wśród narodu skazanego na zagładę. Stali się niemymi świadkami cierpień i śmierci aż po ostatnie wysiedlenie.
Utrzymanie apteki w tym miejscu wymagało oczywiście wielu zachodów i przede wszystkim łapówek, co 2 tygodnie trzeba było odnawiać przepustki i przy tej okazji podsuwać prezenty przekupnym dygnitarzom niemieckim. W ten sam sposób udawało się nieraz wyprosić czyjeś życie - gdy hitlerowcy wprowadzali kolejne zarządzenia: a to specjalne pieczątki, a to niebieskie kartki, które miały zaświadczać o czyjejś przydatności do pracy.

Tadeusz Pankiewicz wkrótce po wojnie na prośbę przyjaciół spisał wspomnienia z getta, ukazały się one jednak w okrojonej wersji, ocenzurowane. Szybko zresztą zniknęły z półek księgarskich. Postać Pankiewicza była odsuwana na bok, a temat martyrologii Żydów niewygodny, zwłaszcza w obliczu konfliktu z Izraelem. Ten temat podejmuje jeden ze szkiców w zbiorze Apteka pod Orłem historia i pamięć, który teraz czytam, wrócę więc do tego wątku w nastepnej notce. W każdym razie z tego właśnie zbioru dowiedziałam się, że Pankiewicz spoczął po śmierci w grobowcu rodzinnym na cmentarzu Rakowickim i zapragnęłam go odwiedzić. Niestety wyszukiwarka grobów uparcie milczy na temat jego lokalizacji.
Za swą działalność i postawę w getcie Pankiewicz został odznaczony medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata. Wielokrotnie był zapraszany po wojnie przez znajomych Żydów, którym udało się ocaleć z zagłady i wyemigrować z Polski, a że był zapalonym podróżnikiem (ponoć zdarzało mu się w tym celu zadłużać aptekę) wyjazdy te sprawiały mu zapewne wielką radość. Nawiasem mówiąc, w pewnym momencie zaczęli mu towarzyszyć w podróżach smutni panowie...


Update
Wspólnymi siłami udało się ustalić miejsce pochówku :) Grób Tadeusza Pankiewicza znajduje się na Cmentarzu Rakowickim w kwaterze XVIII, rząd wschodni.

Fot. Dawid Serafin, z tej strony.



Książka wydana w serii tzw. małych cracovianów:

z wąskiego regaliku:

Początek:

i koniec:

Wyd. Wydawnictwo Literackie Kraków 1982, wyd. II, 310 stron
Seria: Cracoviana , seria II - Ludzie i wydarzenia
Z własnej półki
Przeczytałam 12 października 2014 roku


W TYM TYGODNIU OGLĄDAM
1/ kolejny film z dorobku Stanisława Lubszina - MONOLOG (Монолог), reż. Ilia Awerbach, 1972
Na YT w całości, oczywiście w oryginale:


Historia wykładowcy akademickiego prowadzącego spokojne życie. Żona zostawiła go wiele lat temu. Nagle pojawiła się dorosła już córka, którą ostatnio widział, kiedy miała roczek. Mimo tego, że dziewczyna okazuje się pustą i niezdarną mieszczanką ojciec przyjmuje ją z miłością, ale też pewnego rodzaju rezygnacją. Nagrodą za cierpliwość jest wnuczka - szczera, czysta i radosna dziewczynka. Obraz przedstawia wizje tego jacy powinni być ludzie. Bez zbędnego moralizatorstwa przemyca pochwałę dla cierpliwości i wytrwałości.

2/ zaczynam oglądać stare polskie filmy :)
Na pierwszy rzut leci komedia CO MÓJ MĄŻ ROBI W NOCY, reż. Michał Waszyński, 1934
Na YT w całości:


Roman Tarski (Michał Znicz) jest współwłaścicielem doskonale prosperującej firmy budowlanej "Żel-Beton". Jednak pewnego dnia, gdy jego wspólnik Otto znika z całą gotówką, jest zrujnowany. Stefie, swojej żonie (Maria Gorczyńska), która właśnie powróciła z nadmorskich wakacji, opowiada zmyśloną historię o praktykowanym wśród przemysłowców planowym bankructwie i konieczności konspiracyjnej pracy, przez pewien czas, wyłącznie w nocy. Praca ta, to posada kelnera w nocnym lokalu "Alhambra", gdzie Roman zatrudnił się, żeby zarobić na życie. Ciągłe zmęczenie męża i dziwne wynurzenia w czasie snu wzbudzają w Stefie coraz więcej podejrzeń. A gdy w kuchni zastaje Romana w towarzystwie pokojówki Kazi (Tola Mankiewiczówna) i jej narzeczonego Walerego (Wojciech Ruszkowski), również kelnera w "Alhambrze", kompletnie pijanych, postanawia wreszcie całą sprawę wyjaśnić. Pomaga jej w tym baron Carolescu (Kazimierz Krukowski), adorator Stefy...

3/ druga część czeskiej trylogii - SŁOŃCE, SIANO I PARĘ RAZY PO GĘBIE (Slunce, seno a pár facek), reż. Zdeněk Troška, 1989
Na YT po czesku, jak ktoś odważny:


4/ drugi film wietnamskiego reżysera Anh Hung Tran - RYKSZARZ (Xich lo), 1995
Na YT z napisami angielskimi, ale po kawałku:


Młody osiemnastoletni człowiek pracuje jako rykszarz. Jego rodzice nie żyją. Mieszka razem ze swoim dziadkiem i dwiema siostrami w biednej dzielnicy Ho Chi Minh (miasto w Wietnamie). Aby spłacić rykszę, którą mu skradziono bohater jest zmuszony do popełnienia kilku wykroczeń i bardzo szybko wkracza w świat zbrodni.

A w weekend obejrzałam dodatkowo dwa włoskie filmy. Pierwszy z nich to właściwie film brytyjski, tyle że wyreżyserował go Uberto Pasolini, z rodziny Viscontich. To STILL LIFE z 2013 roku, historia urzędnika londyńskiego magistratu, który zajmuje się odnajdywaniem krewnych i przyjaciół osób zmarłych samotnie i organizacją ich godnego pochówku. Pewnego dnia zostaje zwolniony z pracy - pozwolono mu jedynie na zajęcie się do końca ostatnim przypadkiem - śmiercią swego sąsiada. Film po prostu ŚWIETNY!
Na YT trailer:


Drugi film to L'ULTIMA RUOTA DEL CARRO - mam kłopot z przetłumaczeniem tego tytułu na polski, bo nie jest to dokładnie PIATE KOŁO U WOZU czyli coś niepotrzebnego, to OSTATNIE KOŁO U WOZU - coś, co może nie jest do końca zbędne, ale liczy się najmniej. Takim ostatnim kołem u wozu jest w swej rodzinie Ernesto. Film pokazuje jego życie na przestrzeni kilkudziesięciu lat, od lat 70-tych do czasów współczesnych. Wady i zalety Włochów w tle tej historii "bohatera naszych czasów".
Trailer:

Isaac Bashevis Singer - Spuścizna

No i skończyło się, buuuuuu. Kalman umarł, Klara umarła, Szajndł umarła, cadyk Jochanan umarł. Zniknął świat, który zdawał się trwać od czterech tysięcy lat. Jedni wyemigrowali do Ameryki, inni do Palestyny. Pytania o sens życia, o istnienie Boga pozostały otwarte.

Półka ta sama co przy Dworze:

na tym samym regale:

Spuścizna stanowi całość z Dworem:

Częściowo powtórzone informacje na okładce:

A więc kontynuacja. Losy bohaterów, których czytelnik poznał we Dworze, toczą się różnymi ścieżkami. Obserwujemy zmagania Klary z pragnieniami, dla których odrzuca religię i mocowanie się z życiem lekarza Azriela, który chciałby uzyskać naukowe odpowiedzi na swe niekończące się pytania, a w rezultacie wraca do religii przodków, do tej spuścizny, która pozwala zająć właściwe miejsce na ziemi, powrócić do źródeł. Losy młodego pokolenia, które angażuje się w walkę rewolucyjną. Jedni dają się uwieść nowym ideom, inne wojskowym donżuanom...
Cudownie opisana Warszawa, ale także emigrancki Nowy Jork czy podróż statkiem przez ocean. Wspaniale nakreślone postaci, pełnokrwiste i żywe, a tak różne.

Niezapomniana lektura. Jeszcze mam głowę pełną jej bohaterów i zastanawiam się, co następnego wybrać do czytania z literatury pięknej, żeby się nie zawieść przez kontrast z twórczością Singera :)

Te same tytuły w serii KIK, bo ten sam rocznik - 1988:

Początek:

i koniec:

Wyd. PIW Warszawa 1988, wyd. II, 309 stron
Seria: KIK
Tytuł oryginalny: The Estate
Przełożyła: Irena Wyrzykowska
Z własnej półki (kupione w antykwariacie 27 kwietnia 1989 roku za 900 zł)
Przeczytałam 10 października 2014 roku

Isaac Bashevis Singer - Dwór

Aj aj aj, tyle czasu mnie nie było z nową książką, pięć dni! Jak to możliwe, żeby tyle czasu czytać jedną powieść, w dodatku nie masakrycznie przecież grubą? Przyjmijmy, że rozkoszowałam się lekturą :)
Bowiem powieść rzeczywiście przypadła mi do gustu, do smaku, do zapachu - tak tak, były fragmenty, które pozwalały mi doskonale wniknąć w opisywaną atmosferę, Singer to prawdziwy Mistrz!
A jednak... tyle lat czekał! Jego dwie powieści wydane w serii KIK stały od ponad 25 lat na półce, już sama nie wiem, czy tytuły mnie zniechęcały, czy co innego czy też tradycyjnie cichutko czekały swego czasu.

I oto ich czas nadszedł - a jak? Na jednym z blogów jego autorka pisała ostatnio o dziesięciu książkach, które wywarły na nią największy wpływ i wymieniła właśnie te dwie powieści: Dwór i Spuściznę. Noooo, pomyślałam sobie, dosyć tego, trza się brać za bary z tym Singerem. Nie żeby mi był całkiem nieznany, wieki temu czytałam to, co stoi tutaj pierwsze z prawej:

(sorry, nieostre zdjęcie wyszło)
A KIK-i osobno:

na półce w sypialni:

Te ostatnio kupione KIK-i stoją osobno:

To są oczywiście głównie radzieckie :)

Najpierw przejrzałam informacje z okładki:

Co prawda ciotka Wiki podaje, że urodził się nie w żadnym Radzyminie, tylko Leoncinie koło Nowego Dworu Mazowieckiego, ale oj tam oj tam. Nie będziemy się spierać o szczegóły, w końcu to nie Talmud.

Po zapoznaniu się z opisem, rozpoczęłam mozolną, jak mi się na początku wydawało, lekturę. Która jednak szybciutko przeistoczyła się w rewelacyjną! fascynującą! wciągającą! klimatyczną! niekończącą się opowieść o dwóch związanych ze sobą rodzinach: żydowskiej Kalmana Jakobiego i polskiej arystokratycznej hrabiego Jampolskiego. A wszak opowieści o rodzinie to jest właśnie to, co tygryski lubią najbardziej. Przy czym takie charakterystyczne: zaczyna się w szczytowym punkcie kariery danej rodziny, by toczyć się z górki ku upadkowi. No, oczywiście jeszcze nie wiem, co będzie potem, bo dopiero zaczęłam Spuściznę, ale Kalman Jakobi już raczej nie wróci do dawnej świetności. Wspaniały opis środowisk żydowskich, od bogaczy przez dwory rabinackie po nędzarzy, nieocenione źródło wiedzy o żydowskich zwyczajach, obraz poszukiwań tożsamości czy to w głębokiej religijności czy w odrzuceniu judaizmu i próbach zastąpienia go czym innym, choćby nauką, poglądami materialistycznymi, przekonaniami socjalistycznymi. Cała druga połowa XIX wieku leży przed czytelnikiem jak na dłoni. Świat, który uległ zagładzie wiek później, wskrzeszony przez znakomitego pisarza. I jakież bogactwo refleksji dla czytelnika! Może dlatego właśnie lektura zajęła mi pięć dni - co rusz zamyślałam się nad własnym życiem :)



Inne tytuły serii KIK w 1988 roku:

Początek:

i koniec;

Wyd. PIW Warszawa 1988, wyd.II, 353 strony
Seria: KIK
Tytuł oryginalny: The Manor
Przełożyła: Irena Wyrzykowska
Z własnej półki: kupione 28 października 1988 roku za 260 zł
Przeczytałam 7 października 2014 roku


NAJNOWSZE NABYTKI
Dzielnie się trzymałam przez prawie miesiąc, ale w końcu uległam magnetycznej sile Księgarni Akademickiej i wstąpiłam (mnie to najlepiej z domu nie wypuszczać, choć tu oczywiście allegro zagraża).
Oto wynik:

No proszę, jak mi podeszło. Może nawet wkrótce przeczytam, kto wie?


W TYM TYGODNIU OGLĄDAM
1/ następny obraz w filmografii Stanisława Lubszina to PIECZKI-ŁAWOCZKI (Pogwarki) w reż. Wasilija Szukszyna, 1972
Na YT w całości w oryginale:

Opowieść o małżeństwie ze wsi, które wybiera się na wczasy nad morze i po drodze zatrzymuje się w Moskwie.

2/ film polski DWIE BRYGADY w reż. Janusza Nasfetera, 1950
Na YT w całości:

Dramat społeczny, przedstawiający konflikt młodego kolektywu fabrycznego z przychylnym mu, ale zacofanym starym fachowcem. Aktorzy przygotowują głośną wówczas sztukę czechosłowacką "Brygada szlifierza Karhana". Starzy chcą grać, jak się dotychczas grywało, młodzi chcą podpatrywać życie w fabryce.

3/ film czeski SŁOŃCE, SIANO, TRUSKAWKI (Slunce, seno, jahody), reż. Zdeněk Troška, 1984
Na YT w całości w oryginale:

Student nauk rolniczych, Šimon Plánička, przyjeżdża do małej mieściny na południu Czech, aby w tamtejszym JZD (czeski odpowiednik PGR-u) przeprowadzić eksperyment na temat wpływu kultury na udój krów. Z początku nikt nie chce o tym słyszeć, wszystko jednak się zmieni, gdy rozniesie się wieść, że Šimon jest synem członka komisji wojewódzkiej. Piękna Blažena Škopková dostaje zadanie dowiedzieć się, jak naprawdę to wszystko wygląda, ale jej zazdrosny chłopak Venca komplikuje sytuację… Reżyser Zdeněk Troška nakręcił tą ludową opowieść w swojej rodzinnej wsi Hoštice u Volyně, występują w niej zarówno aktorzy profesjonalni, jak i zwykli mieszkańcy.

4/skończyłam filmografię Takeshi Kitano, zaczynam wietnamskiego reżysera Anh Hung Tran. Na początek ZAPACH ZIELONEJ PAPAI (Mùi du du xanh), 1993
Na YT w całości z napisami angielskimi:

Dziesięcioletnia Mui przybywa do domu bogatych właścicieli sklepu z materiałami, by zostać służącą. Ciekawa świata, pogodna i uśmiechnięta dziewczynka, szybko znajduje swoje miejsce u nowych "państwa". Ciepło traktuje ją szczególnie żona "pana domu". Mui przypomina jej córkę, która miałaby dokładnie tyle lat co ona, gdyby nie umarła we wczesnym dzieciństwie. Spokojne, czasem wesołe dni, przeplatane są tragicznymi wydarzeniami, czas płynie... Dorosła Mui, ze względu na pogarszającą się sytuację materialną swoich "państwa", musi odejść i rozpocząć pracę u bogatego przyjaciela najstarszego syna, Khuyena, który od lat nie jest jej obojętny ...

A w zeszłym tygodniu Panakeja z Filmwebu - moja czytelniczka tutaj, która się nigdy nie odzywa :) - zainspirowała mnie do obejrzenia estońsko-francuskiego filmu ESTONKA W PARYŻU:

Rzecz okazała się całkiem całkiem w moich klimatach: historia zahukanej szarej kobiety w średnim wieku, która po śmierci matki (opiekowała się nią przez ostatnie dwa lata, rezygnując z pracy zawodowej) przyjmuje propozycję wyjazdu do Paryża, o którym śniła w studenckich latach - ma się opiekować starszą bogatą panią, również Estonką z pochodzenia. Na miejscu jednak okazuje się, że starsza pani (grana przez Jeanne Moreau) absolutnie tej opieki nie chce - zależy jej jedynie na dawnym kochanku.

Daria Doncowa - File iz Zołotogo Pietuszka

A co tam, pomyślałam, trzeba sobie zrobić przyjemność w te ciężkie dni, kiedy i malowanie pokoju i ciągłe jakieś latanie po lekarzach i w pracy trzymają do nocy... a jak przyjemność - czytelnicza - to oczywiście Daria Doncowa w oryginale (tylko taka się liczy), nieprawdaż?
Ósma część cyklu Wiola Tarakanowa w świecie przestępczych namiętności stoi sobie tutaj, na półce wśród innych miękkich ruskich kryminałów:

Wyżej też jest półka z kryminałami:

Nawiasem mówiąc, ściana obok zmieniła kolor i obecnie, na życzenie córki, wygląda tak:

Dodaję zdjęcie zrobione w dzień:

A' propos remontowania, biję się jeszcze z myślami, czy zlikwidować lampki nad regałem w obliczu powstałego nowego systemu oświetlenia. Otóż kiedyś była tam ściana, którą zlikwidowałam, ale wówczas okazało się, że sufity się nie schodzą i był taki paskudny uskok. Malarz zaproponował skonstruowanie w tym miejscu 'ruły na światło' :)

No i teraz stare lampki na regale biją się o złotą patelnię z nowymi. Z drugiej strony, dają więcej światła w razie potrzeby. Więc nie wiem, usuwać czy zostawiać :(


Ale wróćmy do Fileta ze Złotego Kogutka. Moja ulubienica Wiola opublikowała już cztery kryminały, ciągle jest prześladowana przez menedżera wydawnictwa MARKO, żeby uczestniczyć w rozmaitych bankietach, prezentacjach, targach, podpisywaniu książek i tego rodzaju tusowkach czyli ogólnie rzecz biorąc różnych imprezach. Zazwyczaj zresztą dowiaduje się o tym w ostatniej chwili i nie zawsze ma możliwość przebrać się w coś porządnego (jej zwykły strój to wszak dżinsy i T-shirt), toteż któregoś razu wpada po drodze do sklepu z ubraniami, dziwi się, że piękny zielony kostium (marynarka i spodnie) tak mało kosztuje no i ma niewygodne zapinanie z tyłu, ale przecież spieszy się, więc zakłada go w przymierzalni i pędzi na spotkanie. Tam jest wielce zdziwiona pytaniami dziennikarzy, czy jej strój to jakiś protest czy manifest. Oczywiście nietrudno się domyślić, że Wiłka kupiła ubranie robocze dla chirurgów :)

Co piszą na okładce?

No tak. Lekkomyślna Tarakanowa pędzi leci spotkać się na prośbę przyjaciółki Nastii z poznanym przez nią w internecie zalotnikiem, nie, nie w kawiarni - u niego w mieszkaniu. Toteż należy się tylko cieszyć, że gdy pojawili się tam również bandyci poszukujący tajemniczego CZEGOŚ, wzięli ją za prostytutkę i wypuścili wolno. No a potem to już poszło: Nastię porwano i Wiłka dostaje siedem dni na odnalezienie nie wiadomo czego nie wiadomo gdzie, by uratować Nastine życie. A kończy się... ha ha kompletnie fantastycznie :) Kto nie przeczyta, ten się nie dowie. Ogólnie mam wrażenie, że autorce coś zabrakło pomysłów i poszła po bandzie, nie bez przyczyny chyba była tak duża różnica czasu między wydaniem części siódmej (2003), a ósmej (2008).

Byłabym zapomniała o życiu rodzinnym. Ojciec Leninid opiera się o ledwie wiszącą szafkę kuchenną, zwala ją na siebie i doznaje wstrząsu mózgu. Rezultat: zostaje jasnowidzącym :) Na klatce schodowe tworzą się kolejki rozmaitych chorych, a przedsiębiorcza sąsiadka prowadzi zapisy i pobiera opłaty. Dodatkowo Wiłka w wirze śledztwa zakłada na głowę perukę "baletową", z solidnym klejem - i nie pozostaje potem nic innego, jak zgolić włosy. Mając łysą czaszkę zawiązuje sobie na niej chustkę, no i oczywiście biorą ją za jakąś przedstawicielkę świata islamu i rewidują tu i ówdzie :)

Początek:

i koniec:

Wyd. EKSMO Moskwa 2008, 348 stron
Tytuł oryginalny: Филе из Золотого Петушка
Z własnej półki (kupione na allegro 6 lipca 2011 roku
Przeczytałam 2 października 2014 roku

Maria Rodziewiczówna - Straszny dziadunio

Gdzieś to ostatnio w blogosferze czytałam recenzję Strasznego dziadunia i postanowiłam zapoznać się osobiście z tym dziełkiem :) Tytuł taki bardziej zachęcający, w stylu Makuszyńskiego, wyobrażamy sobie zaraz starszego pana z długą siwą brodą, wiecznie zrzędzącego, ale w głębi duszy o złotym sercu, prawda? Taka ramotka, miła do przeczytania.
Więc na półkę:

na tym to regale:

i do dzieła. Mam jeszcze jedną Rodziewiczówną, to też się za nią zabiorę. Między ustami a brzegiem pucharu :)

Tytułowy straszny dziadunio okazał się większym pacanem, niż przypuszczałam. Obraził się na nowonarodzonego wnuka, bo synowa zamiast dać mu litewskie imię wymagane przez dziadka nazwała dziecko imieniem Hieronim. Toteż obrażony w swej dumie teść od tej pory wnuka nie zauważał i nie pomagał materialnie jego matce, owdowiałej wskutek wypadku na polowaniu jeszcze przed narodzinami Rucia. Matka wpoiła jednak dziecku zdrowe zasady moralne i kult pracy, a umierając przedwcześnie zostawiła mu jako spadek dewizę BĄDŹ PRAWYM, czego młody Rucio trzymał się dzielnie zarówno jako student jak i młody inżynier pracujący przy budowie mostów dla kolei. Przymierał głodem, stawał na głowie, by ratować przyjaciela cierpiącego na suchoty, odrzucał - po krótkim zapamiętaniu miłosnym - niegodną siebie kobietę i tak dalej i tak dalej. No żywa chodząca cnota, czekająca tylko wynagrodzenia za swe przymioty!
Dziad tymczasem, niemal milioner, obsypywał złotem drugiego wnuka Wojciecha, czym - jak można się domyślać w dydaktycznej opowiastce - zepsuł mu do reszty charakter i poniekąd skazał na marną śmierć. Oczywiście czytelnik nie będzie daleko od prawdy, założywszy w pewnym momencie, że dziad z wnukiem pogodzą się, a staruch gorzko pożałuje swego okrucieństwa :)

Słowem: rzecz przewidywalna do bólu, napisana staroświeckim językiem, z naiwnościami typu gdy Hieronim udaje się ze swą kochanką do luksusowej restauracji z palmami i tropikalnymi roślinami, gdzie strzelają korki od szampana i dźwięczą oficerskie ostrogi, a autorka informuje, że Hieronim znał to miejsce. Tak, żyjący w nędzy student, utrzymujący się z korepetycji, niewątpliwie znał to miejsce :)
Wszystko kończy się happy endem i tylko żal, że gruźlika Żabby nie udało się jakoś wskrzesić.

Dla niekumatych powieść zaopatrzono w objaśnienia, co to jest krypta i lulka:

:)

Ale żeby nie było, że tak z góry na dół zjechałam - nie nie. Całkiem sympatyczna bzdurka na jedno jesienne popołudnie, gdy za oknem siąpi deszcz, a pod ręką nie ma czegoś ambitniejszego :) No i weźmy poprawkę na to, że Straszny dziadunio był debiutem powieściowym Rodziewiczówny. Pozostaje mieć nadzieję, że następne utwory były ciekawsze. Choć ja osobiście przekonywać się o tym nie mam zamiaru, przeczytam jeszcze tylko Między ustami... bo je mam w domu :)


Początek:

i koniec:

Wyd. Wydawnictwo Literackie Kraków 1991, 139 stron
Z własnej półki (kupione kiedyś na allegro)
Przeczytałam 27 września 2014 roku


Tarta z pieczarkami
Przepis wzięłam z zeszytu, gdzie go niegdyś przepisałam z jakiegoś czasopisma kulinarnego, ukazującego się w latach 90-tych.

Zmodyfikowałam po swojemu, czyli nie dałam ani boczku ani rzeżuchy i też było dobrze.

Zostało na poniedziałek i całe szczęście, bo co prawda do pracy wybierałam się na popołudnie i miałam w planie godnie podjąć obiadem malarza, który rozpoczął robotę w pokoju, że tak powiem, telewizyjnym, ale pan Bóg kule nosi - zadzwonił Dyrektor i zażądał mego przybycia już w godzinach porannych, malarz więc musiał obejść się smakiem, a ja sobie na cały dzień zabrałam resztki tarty w charakterze posiłku, można więc powiedzieć, że uratowała mnie ona od śmierci głodowej.
Tak sobie jednak myślę, że czas przerzucić się na coś innego, no nie można przecież co tydzień tarty robić. Choć jeszcze jakieś przepisy by się znalazły :)



W TYM TYGODNIU OGLĄDAM
1/ kolejny film radziecki z rolą Stanisława Lubszina - PRISTAŃ NA TOM BIERIEGU - PRZYSTAŃ NA TAMTYM BRZEGU (Пристань на том берегу), reż. Solomon Szuster, 1971
Już takie filmy wynajduję, co ich nawet na rosyjskiej Wiki nie ma i na YT tylko fragmencik:

To film telewizyjny. Wedle opisu na kino-teatr.ru jest to melodramat - historia lejtnanta Klimowa, którego wojna rozłączyła z Marusią z przyfrontowej wioski. Po wojnie Klimow ożenił sie i został reżyserem filmowym. Po wielu latach przyjechał spotkać się z Marusią i miłość odżyła, ale teraz może trwać jedynie za cenę unieszczęśliwienia bliskich...

2/ następny film z dorobku Janusza Nasfetera - ABEL, TWÓJ BRAT, 1970
Na YT w całości:

Tragiczna historia dwunastolatka, który nie potrafi dopasować się do łobuzerskiego stylu rządzącej klasą "paczki" kolegów. Karol Matulak (Filip Łobodziński) to chłopiec bardzo wrażliwy, który pragnie wyzwolić się od nadmiernej troskliwości matki. Chce zdobyć względy grupy wiodącej prym w klasie. Zostaje przez kolegów namówiony do pobicia małego chłopca. W szkole spotyka go za to kara, jednak lojalnie nie wydaje inicjatorów napadu. Kiedy pod presją zdradza matce prawdziwych winowajców, spotyka go okrutna zemsta.

3/ film czeski JUTRO WSTANĘ RANO I OPARZĘ SIĘ HERBATĄ (Zítra vstanu a opařím se čajem), reż. Jindřich Polák, 1977
Na YT całość w oryginale:

Bohaterem komedii zrealizowanej przez Jindricha Polaka jest pilot, który pracuje dla firmy oferującej podróże w przeszłość. Spokojny i nieśmiały Jan Bureś ma brata bliźniaka. Karel w niczym go nie przypomina jest złym człowiekiem. Pewnego dnia Jan musi podać się za swego brata i wyruszyć w podróż machiną czasu. W ten sposób odnajduje świat nieuczciwych interesów Karela. Jednym z nich jest próba dostarczenia Hitlerowi bomby atomowej przez trzech byłych nazistów.

4/ film POZA WŚCIEKŁOŚCIĄ (Autoreiji: Biyondo), ostatni film w reż. Takeshi Kitano, 2012
Na YT trailer:

Kontynuacja WŚCIEKŁOŚCI. Podejrzewam, że mnie wynudzi, ale tak to już jest z filmami Kitano: jedne zachwycają, inne, powiedzmy, nie powalają, ale dopuszczam myśl, że za mało wiem o kulturze japońskiej :)

Irena Jurgielewiczowa - O chłopcu, który szukał domu

Kontynuuję projekt IRENA JURGIELEWICZOWA. Co prawda pożyczyłam z biblioteki kilka jej książek, ale jakoś wzięła mi się na razie własna.
Z tej tu półki:

Odnalazła się, bo pisałam wcześniej, że nie wiem, gdzie jest. A gdzież mogła być, skoro została kupiona w tym roku? Tylko na najnowszym regale!

To niewesoła historia. Powstała w 1947 roku, po wojnie. I o następstwach tej wojny traktuje. Oto idzie przez las mały chłopczyk, Piotruś. Wojna pozbawiła go rodziców i domu. Wędruje przed siebie, choć brak mu już sił i tylko myśl o wróżce Miłoradzie, o której niegdyś opowiadała mu mama, dodaje mu odwagi. Na szczęście spotyka kowalową - ciotkę Martę, jak kobieta każe się nazywać i od tej pory idzie razem z nią, do jej domu, w której czekają dwie małe dziewczynki. Niestety po dotarciu na miejsce okazuje się, że Kasi i Trusi już tam nie ma. Oszalała z bólu ciotka Marta pozostawia gospodarstwo na głowie Piotrusia i udaje się na poszukiwania córek. Piotruś bardzo się boi zostać sam w obcym domu, ale oswoić się ze wszystkim pomagają mu kotka Pamela i pies Kitaj.
Kowalowa wraca z niczym, ale Piotruś znajduje napis zostawiony przez starszą z córek, wskazujący miejsce ukrycia wiadomości dla matki. To kłębek błękitnej wełny, którego jednak nie udaje się odnaleźć w żadnym kącie domu. Piotruś wpada na pomysł, że mogą mu pomóc zwierzęta, potrafiące wcisnąć się do każdej szczeliny - jak jednak im wytłumaczyć, czego mają szukać? I wówczas chłopczyk udaje się po pomoc do wróżki Miłorady, wszak mama zawsze mówiła, że ona opiekuje się dziećmi i zwierzętami. Malec chce, by go zaczarować tak, by mógł się ze zwierzętami porozumieć. Wróżka zmniejsza go do postaci prawie krasnoludka, ale ostrzega, że żaden człowiek nie może go zobaczyć, bo inaczej nigdy już nie powróci do swej postaci.
Dzięki odnalezionemu kłębkowi wełny Piotruś już wie, że dziewczynki wywieziono do Szarego Kraju i postanawia odnaleźć je i przyprowadzić do ciotki Marty. Wyrusza w daleką i niebezpieczną drogę wraz ze swym przyjacielem Kiwajem. Czekać go będzie mnóstwo niebezpiecznych przygód, ale poradzi sobie z każdym niebezpieczeństwem, jeśli wezwie na pomoc odwagę, rozum i serce i będzie pamiętał o radzie wróżki: POMAGAJ.

Przypomniała mi się historia rodzinna o jednej cioci, która wracała do domu w Ełku po wojennej zawierusze, z obozu. I w lesie niedaleko domu spotkała małą dziewczynkę i rozpoznała w niej własną córeczkę. Za każdym razem wszyscy płaczemy, gdy się o tym wspomina... Dziś nie ma już ani tej cioci ani jej córeczki, która wcześnie odeszła na raka :( Znowu się poryczałam.


Początek:

i koniec:

Wyd. NASZA KSIĘGARNIA Warszawa 1972, wyd.III, 174 strony
Z własnej półki (kupione na allegro 25 kwietnia 2014 roku za 4 zł)
Przeczytałam 26 września 2014 roku



Makaron Soba

Kupiłam podczas orientalnego tygodnia w Lidlu i nie wiedziałam, co z nim zrobić. A przy tym ciągle kusił - nawet go do kredensu nie schowałam, tylko leżał cały czas na stole, a ja zastanawiałam się, jak też tu przyrządzić jakieś danie, żeby nie wymagało cudów-wianków w charakterze składników oraz woka w charakterze naczynia.
Tymczasem co chwilę wpadał w dłoń - wręcz kusił, by go brać do ręki, taki jakiś milutki - czekoladowy z wyglądu - i jeszcze podzielony na osobno związane pęczki, jak rozumiem takie akurat dla jednej osoby.

Przed ciężkim tygodniem czekającym mnie od poniedziałku - malowanie jednego pokoju, wizyta u ginekologa (błe), sprzątanie po malowaniu i wizyta rodziny w następny weekend w celach podziwiania - nie chciało mi się kombinować zbyt wiele z gotowaniem (tartę z pieczarkami odłożyłam na jutro), więc z wdzięcznością przyjęłam pomysł tegoż Lidla, by wieczorem przecenić brokuły z 3,99 na 1,99 zł. Dzięki temu miałam też jeden z najtańszych obiadów świata na 2 osoby :)
Koszty:
- brokuł 1,99 zł
- pół paczki makaronu Soba za 2,44 zł
- jeden ziemniak (a' 0,99 zł za kilogram)

Jeszcze się chwilę martwiłam, że zmywania będzie trochę, ale potem dokładnie sobie obmyśliłam i zrobiłam tak:
- do garnka z gotującą osoloną wodą wrzuciłam podzielonego na cząstki brokuła
- po jakimś czasie do tego samego garnka dorzuciłam ziemniaka, pokrojonego drobno
- gdy ziemniak był już miękki, dołożyłam makaron Soba - gotuje się on dokładnie 3 minuty
- po czym odcedziłam całość i przełożyłam na patelnię z rozgrzaną odrobiną oliwy
I na talerze:

Tak więc do zmywania pozostał tylko garnek, cedzak i patelnia, ale to na później, bo jak się okazało, na nas dwie to było całkiem sporo i zostało jeszcze dla którejś na kolację (na tejże patelni). Zaoszczędziłam na półmisku, bo nałożyłam od razu na talerze, jak w barze mlecznym, ale co tam!
Czas przyrządzenia obiadu wyniósł gdzieś tak około 20 minut :)

Uprzedzam: nie jest to nic wystrzałowego, ale jako awaryjne błyskawiczne danie jest idealne. Być może smak wzbogaciłby dodatek ziaren sezamu uprażonych na suchej patelni (o których to ziarnach piszą przy prawie każdym przepisie na Sobę), ale nie miałam i nie dałam. Jeszcze nawet w życiu nic nie prażyłam na suchej patelni :)